İş Güvenliğinde Baretin Önemi ve Nitelikleri

Tesislerde çalışan kişilerin herhangi bir kaza anında darbelere, cisim düşmesine ve temas anında ( alçak gerilimde ) elektrik çarpmalarına karşı başı koruyan güvenlik ( şapkası ) malzemesidir.

Baretle çekilmiş fotoğraflar vardır, onlara şimdi daha dikkatli bakın. Sarı baret (işçi) takan şahıs, onun işçi bareti olduğunu bilmeden takmıştır , ve herkes onu mühendis sanar. Yani hem bareti takan hem de onu gören işin içindeki anlamı bilmez. Hatta çoğu teknik personelde (mimar-mühendis) baretlerde renklerin ne anlama geldiğini bilmez ve yanlış renkte baret takar. Şimdi diyeceksiniz ki şantiyede kafaya birşey düştüğünde korusunda gerisi mühim değil.

Bunu daha büyük ve karmaşık bir sistem için düşünürsek ne şekilde ihtiyacımız olabileceğini rahatlıkla görebiliriz. Büyük bir otel şantiyesi düşünün. 1000 adet işçi var sarı baretli, 10 adet kalfa ve saha çavuşu, 30 adet teknik personel (mimar-inşaat mühendisi- makina mühendisi-elektrik mühendisi-inşaat teknikeri-harita teknikeri),3 adet iş güvenliğinden sorumlu personel. Şimdi basit bir kurgu yapalım. Kule vinçten şantiyeye yukardan baktığınızı ve bildiğimiz Age Of Empires (strateji oyunu) oyununu oynadığınızı düşünün. Aşağıda binlerce kişi var ve bu personellerin görevleri birbirinden farklı. Mühendis kim, işçi kim ayırt edilmiyor. Sahada belkide mühendis yok, mühendislerimiz büroda dinleniyor,iş güvenliğinden sorumlu personelde sorumluluğu bireylerin kendisine yüklemiş ve sahada yok.

Baretlerin rengi farklı olsa, kimlik hemen ortaya çıkardı değil mi? Sporda formanın önemi nasılsa, şantiyede de baretteki renklerin farklı kullanımı o kadar önemli aslında. Baretler içinde bir renk standardı bulunuyor. Amaç üretim ve hizmet alanındaki her şeyin ama her şeyin eksiksiz bir düzen tam bir sistem içerisinde çalışmasını sağlamak ve net olmayan durumları ortadan kaldırmaktır en nihayetinde. Bir nevi alet çantamızı düzenli bir şekilde yerleştirmiş, ihtiyacımız olan şeyin belirgin bir şekilde hemen gözümüze çarpmasını sağlamış oluruz. Zaman kaybını, belirsizliği,yanlış anlaşılmaları, verimsizliği, işgücü eksikliği, hatta kazaları bile ortamdan uzaklaştırmış olacağız. İş güvenliği literatüründe renklerin anlamları aşağıdaki şekilde olsada şirket altyapısında şirket içi kültür yapısına uygun olarak da tanımlamalar yapmak yine bizim insiyatifimizde.

Baretlerde Renk Standartları

Baretlerde de renkler değişik anlam ifade etmektedir.

* Beyaz baret yöneticiler, ziyaretçiler ve teknik personel (mimar, mühendis, tekniker) içindir.
* Sarı baret işçiler içindir.
* Mavi baret bakım grubu ve formenler içindir.
* Kavuniçi baret ustabaşı ve teknisyen içindir.
* Yeşil baret sağlık personeli içindir.
* Kırmızı baret iş güvenliği, yangın, savunma personeli ve kalite kontrol ekipleri içindir.

FAYDALARI

* Elektrik çarpmalarında başı korur.
* Fırlayan veya yukarıdan baş üzerine düşen ağır malzemelerin baş kısmını yaralanmadan korumalı.
* Çalışırken başın sağa veya sola hareketi nedeniyle sert ve keskin kısımlara başın çarpması ile meydana gelebilecek kazalardan korumalı.
* Çalışırken uzun saçların statik elektrik tesiri ile dağınık şekildeki saçların makinenin dönen kısmına sarılması nedeniyle oluşan kazaların önlenmesini sağlamalı.
* Baş koruyucusu olarak en çok BARET kullanılır.

YAPISI

Herhangi bir deliği ve madeni aksamı bulunmayan darbeye, neme , ısıya, yağa, suya, aside, tere ve elektriğe karşı dayanıklı, tek parca olarak ağırlığı 450 gr’ dan fazla olmayan önünde siperliği olan kubbeye benzer şekilde yalıtkan malzemeden imal edilir.

  • Baretin başla temasını sağlayan baş üstü ve çevre bantları vardır.
  • Çevre bandı genişliği 30 mm’ den az olmayacak şekilde, yumuşak ve terletmeyecek bir malzemeden yapılmış olmalı, ayrıca baret ile en az 5 mm havalandırma aralığı olacak şekilde dizayn edilmeli ve değişik ölçülerde kişilerin giyebileceği şekilde ayarlanabilir olmalıdır.
  • Baş üstü bantları en az 4 adet olmalı ve çevre bantlarıyla sağlam bir şekilde birleştirilmiş olmalı ayrıca baretin iç tepe üst noktasıyla ara mesafesi 30 mm ‘den düşük olmamalıdır.Baret kafaya en az 8 cm geçmeli eğilimli calışmalarda kafadan düşmemelidir. Baret 50 Hz’ lik 20.000 V’ luk delinme gerilimine mukavim olmalı. Bu gerilim değeri kullanıcıya koruma sağlayacak gerilim değeri olarak kesinlikle düşünülmemelidir.

TEKNİK ÖZELLİKLERİ

1- Norm numarası : EC 397
2- Baret darbeye, neme, ısıya, yağa, aside, tere ve elektriğe karşı dayanıklı malzemeden imal edilmiş olmalıdır.
3- Baretin gövdesini güçlendirmek için yapılan ve önden arkaya doğru uzanan öndüle çıkıntılar maksimum 5 tane olmalıdır.
4- Baretin siperliği, minimum 4 cm, maksimum 5 cm olmalı ve gövde ile açı görüşü engellemeyecek şekilde olmalıdır.
5- Baret isteğe bağlı olmak koşulu ile 3 numara altında imal edilir. Bunlar 50-54, 54-57 ve 57-62 cm.’ dir.
6- Baret baş çevre bandı ayarlanabilir olmalı. Genisligi 30 mm’ den küçük olmamalıdır.
7- Ter bandı, baş çevre bandinin bir parçası olabileceği gibi, sokulur takılır da olabilir. Ter bandi en az alın kısmını kapsayacak büyüklükte olmalıdır.
8- Baş çevre bandı en az 4 adet baş üstü bandı ile donatılmalı, baş üstü bandının genişliği minimum 20 mm. olmalıdır.
9- Baret hava alacak şekilde dizayn edilmelidir.
a- Baş çevre bandı en büyük numaraya göre ayarlandığında baret ile kafa arasındaki açıklık mm’ den küçük olmamalıdır.
b- Baş üstü bantları ayarlandığında, baret üst noktası ile 30 mm.’ lik bir boşluk olmalıdır.
10- Koruyucu yastık, kaucuk, plastik köpüğü vb. esnek bir malzemeden olmalıdır.
11- Çene kayışı uygun malzemeden en az 13 mm eninde ve ayarlanabilir olmalıdır.
12- Baretin başa geçen kısmı 80 mm’ den az olmamalı ve eğik çalışıldığında baret kafadan düşmemelidir.
13- Baretin tüm kısımları ile birlikte ağırlığı 450 gr’ dan fazla olmamalıdır.
14- Baret 50 Hz.’ lik 20.000 V.’ luk gerilime, 3 dakika dayanabilecek yalıtkanlığa sahip olmalıdır.
15- Baret TS 2429′ de belirtilen mekanik testlere karşı mukavim olmalıdır.